१६ नोव्हेंबर २०२१

जगातल्या या तीन देशांवर भारत आहे सर्वाधिक अवलंबून


▪️कुठल्याही देशाला जगात महासत्ता म्हणून मान्यता मिळवायची असेल तर त्याचे जगातील इतर देशांसोबतचे संबंध चांगले असणे अत्यंत महत्वाचे असते.
______________________________________

1] रशिया : गेल्या ७० वर्षांहून आदिक काळापासून भारत आणि रशियाचे राजकीय संबंध आहेत. भारतीय अर्थव्यवस्था ज्या देशावर सर्वाधिक अवलंबून आहे, त्यात रशियाचा पहिला क्रमांक लागतो.

शीतयुद्धाच्या काळापासून भारत आणि रशियात मजबूत राजकीय, सामरिक आणि सुरक्षाविषयक संबंध राहिलेले आहेत.

भारत आणि रशियाने एकमेकांना अडचणीच्या काळात नेहमीच मदत केली आहे. भारत जगात सर्वाधिक शस्त्रखरेदी रशियाकडून करतो. भारताचा सर्वाधिक व्यापार रशिया देशासोबत होतो.
______________________________________

2] जपान : जपान हा देश त्यांच्या तंत्रज्ञानासाठी जगात प्रसिद्ध आहे. पण त्याच्या पूर्वीपासून भारत आणि जपानमध्ये सौहार्दाचे संबंध आहेत. भारतीय स्वातंत्र्याच्या काळात जपानने भारताला केलेली मदत, भारत-चीन सीमाप्रश्नी जपानची मिळणारी मदत, तसेच भारतातील बौद्ध धर्माचा जपान देशावर असणारा प्रभाव असे अनेक घटक त्यामागे आहेत.

जपान हा जगातील दुसरा असा देश आहे ज्यावर भारत भारतीय सर्वाधिक अवलंबून आहे.

✅ जपानमधील तंत्रज्ञान क्षेत्रातील अनेक कंपन्यांनी भारताच्या विकासात योगदान दिले आहे. सोनी, टोयोटा, होंडा, सुझुकी, हिरो होंडा, इत्यादि. भारतातील अनेक प्रकल्पांमध्ये जपानची मदत झाली आहे, दिल्ली मेट्रोचे काम त्यापैकी एक प्रमुख
______________________________________

3] सौदी अरेबिया : सौदी अरेबिया हा जगातील तिसरा असा प्रमुख देश आहे ज्यावर भारतीय अर्थव्यवस्था सर्वाधिक अवलंबून आहे.

✅ भारताच्या तेल आणि वायूऊर्जेची ३५% गरज एकटा सौदी अरेबिया भागवतो. व्यापारी संबंधांसोबतच भारताचे सौदी अरेबियासोबत सुरक्षाविषयक संबंधही आहेत.

हे दोन्ही देश एकमेकांना संकटाच्या काळात मदत करतात. सौदी अरेबियातील मक्काच्या हज यात्रेला दरवर्षी हजारो भारतीय मुस्लिम जात असतात. सौदी अरेबियात हजारो भारतीय लोक नोकरी, व्यवसाय करतात.
______________________________________

______________________________________

अन्न सुरक्षा मित्र योजना सुरू

➡️जागतिक अन्न दिनानिमित्त केंद्रीय आरोग्य व कुटुंब कल्याण मंत्रालयाच्या वतीने अन्न सुरक्षा मित्र मित्र योजना, राईट टू फूड जॅकेट आणि राईट टू फूड जव्हेला सुरू करण्यात आले.

➡️ फूड सेफ्टी अँड स्टँडर्ड्स अथॉरिटी ऑफ इंडियाने (एफएसएसएएआय) अन्न सुरक्षा मित्र (एफएसएम) ही योजना सुरू केली आहे, ज्याच्या माध्यमातून ते अन्न सुरक्षा पर्यावरणाद्वारे प्रेरित व्यक्तींना तळागाळातील पातळीवर एकत्र जोडण्याची योजना आखत आहेत.

➡️एफएसएमआय एक स्वतंत्र व्यावसायिक आहे जो एफएसएसएआय द्वारे अनुक्रमित एफएसएसएआय, नियम आणि नियम तीन मित्र-डिजिटल मित्र, प्रशिक्षक मित्र आणि स्वच्छित मित्र यांच्या संबंधित भूमिका आणि जबाबदा on्यांनुसार पालन करण्यास सहाय्य करतो.  कार्यक्रमादरम्यान, मंत्र्यांनी ईट राइट साचेल देखील सुरू केले जे पुन्हा वापरण्यायोग्य, धुण्यायोग्य आणि बायो-डिग्रेडेबल बॅग आहे.

➡️पारदर्शक तपासणी सुनिश्चित करण्यासाठी एफएसएसएएआयच्या कर्मचार्‍यांना ओळख देण्यासाठी ईट राईट स्मार्ट जॅकेट सुरू करण्यात आले आहे.

➡️हे आरएफआयडी टॅग आणि क्यूआर कोडसह एम्बेड केलेले आहे.  हे आवारात तपासणी कर्मचार्‍यांच्या प्रवेशाच्या देखरेखीसाठी वापरले जाते.

नाबार्डची भूमिका



१)ग्रामीण भागातील कर्ज देणार्‍या संस्थांना पुनर्वित्त प्रदान करणे

२)संस्थात्मक विकास किंवा पदोन्नतीग्राहकांच्या बँकांचे मूल्यांकन करणे.
 
३)ग्रामीण भागातील विकासात्मक कामांना चालना देण्यासाठी गुंतवणूक आणि उत्पादन पत पुरवणा provide्या विविध संस्थांना वित्तपुरवठा करण्यासाठी ही एक सर्वोच्च संस्था म्हणून काम करते.
      
  ४)पत वितरण प्रणालीच्या शोषण क्षमतेसाठी संस्था तयार करण्याच्या दृष्टीकोनातून देखरेख, पुनर्वसन योजनांची अंमलबजावणी, पत संस्थांची पुनर्रचना, कर्मचार्‍यांच्या प्रशिक्षणात सुधारणा   

५)सर्व संस्था ज्या प्रामुख्याने तळागाळातील विकासाच्या कामात गुंतलेल्या आहेत, त्यांच्या ग्रामीण वित्तपुरवठा कार्यात समन्वय ठेवतात आणि भारत सरकार, राज्य सरकारे, भारतीय रिझर्व्ह बँक (आरबीआय) आणि इतर धोरण संबंधित बाबी. राष्ट्रीय स्तरावरील संस्थांशी समन्वय राखतो.
 
६)हे त्याच्या पुनर्वित्त प्रकल्पांचे परीक्षण आणि मूल्यांकन करते.

१२ नोव्हेंबर २०२१

ऑक्टोबरमध्ये १.३० लाख कोटींहून अधिक जीएसटी संकलन



🔰सणोत्सवाच्या काळातील खरेदी हंगामाचा सुपरिणाम दिसू लागला असून वस्तू आणि सेवा कर (जीएसटी) संकलनाचा वेग कायम आहे. सरलेल्या ऑक्टोबरमध्ये या करापोटी १.३० लाख कोटी रुपये सरकारकडे जमा झाले आहेत. सलग चौथ्या महिन्यात जीएसटी संकलनाने एक लाख कोटींचा टप्पा ओलांडला.


🔰 कद्रीय अर्थमंत्रालयाने सोमवारी जाहीर केलेल्या आकडेवारीनुसार, जीएसटी करप्रणाली १ जुलै २०१७ पासून लागू झाल्यापासूनचे हे दुसरे सर्वोच्च कर संकलन आहे. चालू वर्षात एप्रिलमध्ये सर्वाधिक १.४१ लाख कोटी रुपयांचे कर संकलन झाले होते. सणोत्सवाचा काळ असल्याने देशभर वस्तू आणि सेवांची मागणी वाढली आहे. त्याचेच प्रतिबिंब वाढलेल्या कर महसुलात उमटले आहे. वाहननिर्मिती क्षेत्रामध्ये सेमीकंडक्टरच्या पुरवठ्यात व्यत्यय आल्याने चारचाकी वाहने आणि इतर उत्पादनांच्या विक्रीवर परिणाम झाला नसता तर कर महसुलात आणखी भर पडली असती. 


🔰सरकारचे महसुली उत्पन्न प्रत्येक महिन्याला वाढत असून सप्टेंबरच्या तुलनेत ऑक्टोबरमध्ये वाढीव जीएसटी संकलन झाले. सप्टेंबरमध्ये जीएसटीच्या माध्यमातून सरकारी तिजोरीत १.१७ लाख कोटी रुपये जमा झाले होते.


🔰त प्रमाण ऑक्टोबरमध्ये १,३०,१२७ लाख कोटी रुपयांवर पोहोचले असून, अर्थचक्र गतिमान झाल्याचे आणि मागणीत वृद्धी झाल्याचे हे निदर्शक असल्याचे अर्थमंत्रालयाने स्पष्ट केले. गेल्या वर्षी ऑक्टोबरच्या तुलनेत यंदा जीएसटीत २४ टक्के वाढ झाली. ऑक्टोबरमधील  महसुलात केंद्रीय  वाटा २३,८६१ कोटी रुपये, तर राज्यांनी वसूल केलेल्या जीएसटीचा वाटा ३०,४२१ कोटी रु पये आहे.

“ राज्यात ३० नोव्हेंबर पर्यंत किमान पहिल्या डोसमध्ये १०० टक्के लसीकरण करा



🔰विक्रमी संख्येने दर दिवशी कोविड प्रतिबंधात्मक लस देण्याची राज्याची तयारी आहे आणि यापूर्वी तसे डोसेस दिले देखील आहेत. आता याला अधिक गती आणण्यासाठी मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी या ३० नोव्हेंबरपर्यंत कमीत कमी पहिल्या डोसमध्ये संपूर्ण राज्याचे १०० टक्के लसीकरण व्हावे, असे उद्दिष्ट्य जिल्हाधिकाऱ्यांना दिले आहे.


🔰“करोनाची साथ अजून गेलेली नाही, ज्यांनी लस घेतली आहे त्यांना संसर्गाची खूप कमी भीती असून अशांच्या जीवाला कमी धोका आहे हे सिद्ध झाले आहे. त्यामुळे नागरिकांनी देखील टाळाटाळ न करता दोन्ही डोसेस घेण्यास प्राधान्य द्यावे.”, असेही मुख्यमंत्र्यांनी आवाहन केले आहे.


🔰आपआपल्या जिल्ह्यात १०० टक्के लसीकरण पूर्ण करण्यासाठी प्रयत्न करा असे निर्देश देताना मुख्यमंत्र्यांनी समाजातील सर्व स्तरातील व धर्मांतील लोकांना या लसीकरण मोहिमेत सहभागी करुन घेण्याच्या सुचनाही केल्या. प्रधानमंत्री नरेंद्र मोदी उद्या (३ नोव्हेंबर) रोजी कोविड लसीकरण आढावा घेणार असून यासंदर्भात विभागीय आयुक्त, जिल्हाधिकारी यांच्यासोबत दूरदृश्य प्रणालीद्वारे पूर्वतयारी बैठक झाली.

करोना लसीची गरज नाही, गोळी आली, इंग्लंडमध्ये मिळाली मान्यता



🔰इंग्लंडने करोनाच्या यशस्वी उपचारासाठी उपयुक्त मानल्या जाणाऱ्या जगातील पहिल्या अँटीव्हायरल गोळीच्या सशर्त वापरास मान्यता दिली आहे. ही गोळी किती लवकर उपलब्ध होईल हे स्पष्ट नसले तरी या गोळीवर उपचार करणे योग्य असल्याचे ओळखणारा इंग्लंड हा पहिला देश आहे.


🔰१८ वर्षे आणि त्याहून अधिक वयाच्या करोना संक्रमित लोकांना ही गोळी वापरण्यास मान्यता देण्यात आली आहे. ज्यामध्ये किमान एक घटक दिसून येतो ज्यामुळे परिस्थिती गंभीर होऊ शकते. या औषधाचे नाव ‘मोल्नुपिरावीर’ (molnupiravir) आहे. कोविडचा सौम्य संसर्ग असलेल्या लोकांना ही गोळी दिवसातून दोनदा घ्यावी लागेल.


🔰ही अँटीव्हायरल गोळी करोनाची लक्षणे कमी करते आणि लवकर बरे होण्यास मदत करते. रुग्णालयांवरील ताण कमी करण्यासाठी आणि गरीब देशांमध्ये संसर्ग रोखण्यासाठी हे उपयुक्त ठरू शकते. ही गोळी साथीच्या रोगाशी लढण्यासाठी आवश्यक असलेल्या दोन पद्धती, औषधोपचार आणि प्रतिबंध यासाठी उपयुक्त ठरेल. 


🔰इग्लंडचे आरोग्य मंत्री साजिद जाविद म्हणाले, “आमच्या देशासाठी हा एक ऐतिहासिक दिवस आहे. इंग्लंड जगातील पहिला देश आहे ज्याने अशा अँटीव्हायरसला मान्यता दिली आहे जे करोनावर उपचारासाठी घरीच घेतल्या जाते.”

राज्यो के प्रमुख नृत्य

 

 


💃आध्रप्रदेश

👉कचीपुड़ी, घंटामरदाला, ओट्टम थेडल, वेदी नाटकम।


💃असम

👉बीहू, बीछुआ, नटपूजा, महारास, कालिगोपाल, बागुरुम्बा, नागा नृत्य, खेल गोपाल, ताबाल चोनग्ली, कानोई, झूमूरा होबजानाई।


💃बिहार

👉जाट–जाटिन, बक्खो– बखैन, पनवारिया, सामा चकवा, डोमचक, बिदेसिया।


💃गजरात

👉गरबा, डांडिया रास, टिप्पनी जुरुन, भावई।


💃हरियाणा

👉झमर, फाग, डाफ, धमाल, लूर, गुग्गा, खोर, जागोर।


💃हिमाचल प्रदेश

👉झोरा, झाली, छारही, धामन, छापेली, महासू, नटी, डांगी। 


💃जम्मू और कश्मीर

👉रऊफ, हीकत, मंदजात, कूद डांडी नाच, दमाली।


💃कर्नाटक

👉यक्षगान, हुट्टारी, सुग्गी, कुनीथा, करगा, लाम्बी। 


💃करल

👉कथकली (शास्त्रीय), ओट्टम थुलाल, मोहिनीअट्टम, काईकोट्टिकली।   


💃महाराष्ट्र

👉लावणी, नकाटा, कोली, लेजिम, गाफा, दहीकला दसावतार या बोहादा।   


💃ओडीसा

👉ओडिसि (शास्त्रीय), सवारी, घूमरा, पैंरास मुनारी, छाउ।


💃उत्तराखंड

👉गढ़वाली, कुंमायुनी, कजरी, रासलीला, छाप्पेली। 


💃गोवा

👉तरंगमेल, कोली, देक्खनी, फुग्दी, शिग्मो, घोडे, मोडनी, समायी नृत्य, जगर, रणमाले, गोंफ, टून्नया मेल।  


💃मध्यप्रदेश

👉जवारा, मटकी, अडा, खाड़ा नाच, फूलपति, ग्रिदा नृत्य, सालेलार्की, सेलाभडोनी, मंच।  


💃छत्तीसगढ़

👉गौर मारिया, पैंथी, राउत नाच, पंडवाणी, वेडामती, कपालिक, भारथरी चरित्र, चंदनानी।


💃झारखंड

👉अलकप, कर्मा मुंडा, अग्नि, झूमर, जनानी झूमर, मर्दाना झूमर, पैका, फगुआ, हूंटा नृत्य, मुंदारी नृत्य, सरहुल, बाराओ, झीटका, डांगा, डोमचक, घोरा नाच।


💃पश्चिम बंगाल

👉काठी, गंभीरा, ढाली, जतरा, बाउल, मरासिया, महाल, कीरतन।


💃पजाब 

👉भांगड़ा, गिद्दा, दफ्फ, धामन, भांड, नकूला।  


💃राजस्थान

👉घमर, चाकरी, गणगौर, झूलन लीला, झूमा, सुईसिनी, घपाल, कालबेलिया।   


💃तमिलनाडु

👉भरतनाट्यम, कुमी, कोलट्टम, कवाडी।


💃उत्तर प्रदेश

👉नौटंकी, रासलीला, कजरी, झोरा, चाप्पेली, जैता।


💃अरुणाचल प्रदेश

👉बईया, छालो, वांचो, पासी कोंगकी, पोनुंग, पोपीर, बारडो छाम।  


💃मणिपुर

👉डोल चोलम, थांग टा, लाई हाराओबा, पुंग चोलोम, खांबा थाईबी, नूपा नृत्य, रासलीला, खूबक इशेली, लोहू शाह।  


💃मघालय

👉शाद सुक मिनसेइम, नॉन्गरेम, लाहो।  


💃मिजोरम

👉छरव नृत्य, खुल्लम, चैलम, स्वलाकिन, च्वांगलाईज्

राष्ट्रीय शिक्षण दिन : देशाचे पहिले शिक्षणमंत्री मौलाना अबुल कलाम आझाद यांची आज जयंती


⚡️ अविद्येने किती अनर्थ होतात हे महात्मा फुले यांनी केव्हाच सांगून ठेवले आहे. तेव्हापासून शिक्षणाची महती अनेक थोरामोठ्यांनी सांगितलेली आहे. भारताचे पहिले शिक्षणमंत्री भारतरत्न मौलाना अबुल कलाम आझाद हे सच्चे राष्ट्रभक्त आणि महान शिक्षणतज्ञ होते. त्यांचा जन्मदिवस 11 नोव्हेंबर दरवर्षी भारतात राष्ट्रीय शिक्षण दिन म्हणून साजरा होतो.

💁‍♂️ सन 2008 पासून हा दिवस साजरा करण्याचा निर्णय तेव्हाच्या केंद्रीय मनुष्यबळ मंत्रालयाने घेतला होता. मौलाना आझाद यांचे शिक्षण क्षेत्रातील योगदान बहुमोल आहे. त्यांनी विद्यापीठ आयोग, साहित्य अकादमी आणि संगीत अकादमीची स्थापना केली. या संस्थांनी आतापर्यंत भारताच्या शैक्षणिक, साहित्यिक, सांस्कृतिक क्षेत्रात महत्त्वाची भूमिका बजावली आहे. अजूनही प्रतिष्ठित संस्था म्हणून त्यांना मान आहे.

🧐 दरवर्षी राष्ट्रीय शिक्षण दिनानिमित्त शिक्षण क्षेत्रातील घडामोडी, देशाच्या विकासात शिक्षण क्षेत्राचे योगदान, शैक्षणिक धोरणात आवश्यक बदल, आव्हाने, उपाययोजना याविषयी चर्चा होते. साक्षरता आणि शिक्षणाचा प्रसार हे ध्येय केंद्रस्थानी ठेवून ते साध्य करण्याचा प्रयत्न या निमित्ताने केला जातो.

👨‍🏫 विशेषतः स्त्रियांसाठी शिक्षणाच्या सुविधा, प्रत्येकाला प्राथमिक शिक्षण अनिवार्य, व्यावसायिक अभ्यासक्रमांचे महत्त्व, लहान मुलांना मोफत शिक्षण, तंत्र शिक्षणासाठी माफक शुल्क अशा अनेक उपाययोजना राबवण्याचा प्रयत्न व्हावा असा उद्देश हा दिवस साजरा करण्यामागे आहे.

📍 शिक्षण हा माणसाच्या मूलभूत हक्कांपैकी एक आहे. राष्ट्रीय शिक्षण दिनानिमित्त या हक्काची जाणीव सर्वांना व्हावी. शिक्षणानेच विकासाच्या संधीचे दार खुले होते, तेव्हा त्या दिशेने पावले पडावी.

चालू घडामोडी सराव प्रश्नोत्तरे


✍ कोणत्या शहरात १४ जुलै २०२१ रोजी शांघाय सहकार्य संघटनेची बैठक पार पडली?
उत्तर : दुशान्बे

✍ भारतीय केंद्रीय मंत्रिमंडळाने कोकिंग कोळसा याच्या संदर्भात सहकार्यासाठी भारताच्या कोणा सोबत होणाऱ्या सामंजस्य कराराला मान्यता दिली?
उत्तर :  रशिया

✍ खालीलपैकी कोणता तेल अवीव या शहरात दूतावास उघडून इस्रायल देशामध्ये दूतावास उघडणारा पहिला आखाती देश ठरला?
उत्तर : संयुक्त अरब अमिराती

✍ कोणत्या कंपनीने ‘विकास’ इंजिन तयार केले?
उत्तर : गोदरेज अँड बॉयस आणि एमटीएआर टेक्नोलॉजीज

✍ कोणत्या राज्यात देशात प्रथमच ‘मॉन्क’ फळाची लागवड केली जाते?
उत्तर : हिमाचल प्रदेश

✍ कोणत्या देशाने गेल्या ५० वर्षांमध्ये प्रथमच भारताकडे सफरचंदांची निर्यात केली?
उत्तर : ब्रिटन

✍ कोणते देशातील पहिले राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेश ठरते, जिथे १०० टक्के लोकांनी कोविड-१९ लसीची पहिली मात्रा घेतलेली आहे?
उत्तर : लडाख

✍ वार्षिक ‘लाइटनिंग रिपोर्ट’ या अहवालानुसार, कोणत्या भारतीय राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशात २०२०-२१ या संपूर्ण वर्षात वीज पडून सर्वाधिक लोकांचा मृत्यू झाला?
उत्तर : बिहार

=========================

महाराष्ट्रातील जिल्हावार धरणे :-

●››अमरावती जिल्हा: ऊर्ध्व वर्धा धरण

●››अहमदनगर जिल्हा : आढळा प्रकल्प,ढोकी धरण, तिरखोल धरण, निळवंडे धरण, पळशी धरण, भंडारदरा धरण,मांडओहळ धरण, ज्ञानेश्वरसागर तलाव(मुळा धरण, रुई छत्रपती धरण,लोणीमावळा धरण, विसापूर तलाव,सीना धरण, हंगा धरण, ज्ञानेश्वरसागर तलाव(मुळा धरण)

●›› औरंगाबाद जिल्हा : गराडा तळे,गौताळा तलाव, जायकवाडी धरण,नागद तलाव, निर्भोर तळे

●›› उस्मानाबाद जिल्हा : तेरणा धरण

●›› कोल्हापूर जिल्हा : रंकाळा तलाव

●›› गडचिरोली जिल्हा : दिना

●›› गोंदिया जिल्हा : इटियाडोह

●›››चंद्रपूर जिल्हा : पेंच आसोलामेंढा

●››जळगाव जिल्हा : अग्नावती धरण,अंजनी धरण, अभोरा धरण,काळा बंधारा, कृष्णपुरी बंधारा, गाळण पाझर तलाव, गिरणा धरण,जामदा बंधारा, तोंडापुरा धरण,दहीगाव बंधारा, धामणगाव बंधारा,पांझण उजवा कालवा,पिंपरी बंधारा,बहुळा धरण, बळाड बंधारा, बुधगाव बंधारा, बोरी धरण,भोकरबारी प्रकल्प, मंगरूळ धरण,मन्याड धरण, महरून तलाव, मोर धरण,म्हसवा बंधारा, वडगाव बंधारा, वाघूर धरण, वाडी पाझर तलाव, सातगाव डोंगरी, सार्वेपिंप्री बंधारा,सुकी धरण, हतनूर धरण, हिवरा धरण, होळ बंधारा (एकूण ३२)

●›› ठाणे जिल्हा : भातसा धरण, बरवी,सूर्या धामणी, सूर्या कवडासे

●››धुळे जिल्हा : अक्कलपाडा धरण,अंचोळे, कानोली, गोंदूर तलाव,डेडरगाव तलाव, देवभाने, नकाणे तलाव,पुरमेपाडा, मांडळ, राक्षी, हरणमाळ तलाव

●››नंदुरबार जिल्हा : यशवंत तलाव,

●›› नागपूर जिल्हा : उमरी कान्होजी,कामठी खैरी , कोलार, निम्न वेणा (वाडेगाव), निम्न वेणा (नांद) ,पेंच तोतलाडोह , पेंच रामटेक ,पेंढारी धरण, मनोरी धरण,रोढोरी धरण, साईकी धरण.

●›› नांदेड जिल्हा : इसापूर धरण, निम्न दुधना धरण, विष्णुपुरी धरण

●›› नाशिक जिल्हा : अर्जुनसागर,केल्झार धरण, गंगापूर धरण,गिरणा धरण, चणकापूर धरण,,लोहशिंगवे धरण, हरणबारी धरण, पुणे गाव, कारजवन, तिसगाव, ओझरखेड,वाघाड, पालखेड, भावली धरण, मुकणे धरण, कडवा, दारणा धरण

●›› परभणी जिल्हा : कर्परा धरण, लोअर दुधना धरण, पूर्णा येलावारी,पूर्णासिद्धेश्वर, येलदरी धरण

●›› पुणे जिल्हा : आंध्रा धरण, उरवडे बंधारा, खडकवासला धरण, घोड धरण,चपेटधरण, चासकमान धरण, चंचवड बंधारा, टेमघर धरण, डिंभे धरण,तुंगार्ली धरण, देवघर धरण,पवना प्रकल्प, पानशेत धरण,पिंपळगावधरण, पिंपोळी बंधारा, भाटघर धरण,भुशी धरण, भूगाव बंधारा, माणिकडोह धरण, मारणेव्बाडी बंधारा,मुळशी धरण, येडगाव धरण, रिहे बंधारा,लवळे बंधारा, लोणावळा तलाव, वडज धरण, वरसगाव धरण, वळवण धरण, वाळेण बंधारा, वीर धरण, शिरवटा धरण,आयएनएस शिवाजी तलाव, हाडशी बंधारा १, हाडशी बंधारा २ (एकूण ३४)

●›› बुलढाणा जिल्हा :खडकपूर्णा धरणनळगंगा धरण वाण,पेंटाळी

●›› बीड जिल्हा : माजलगाव धरण,मांजरा धरण

●›› भंडारा जिल्हा : इंदिरासागरप्रकलप, कऱ्हाडा तलाव प्रकलप, खांब तलाव प्रकलप, चांदपूर तलाव प्रकलप,बहुळा धरणप्रकलप, बालसमुद्र प्रकलप,इतीयाडोह प्रकलप , बाघ शिरपूरप्रकलप, बाघ पुजारीटोला प्रकलप,बाघ कालीसरार प्रकलप , गोसीखुर्दप्रकलप

●›› मुंबई जिल्हा : मोडक सागर, तानसा,विहार, तुळशी

●›› यवतमाळ जिल्हा: पूस ,अरुणावती ,बेंबळा

●›› वर्धा जिल्हा : ऊर्ध्व वर्धा धरण,डोंगरगाव प्रकल्प, धाम धरण(महाकालीजलाशय), नांद प्रकल्प,निम्न वर्धा धरण, पंचधारा प्रकल्प,पोथरा प्रकल्प, बेंबळा प्रकल्प, बोरप्रकल्प, मदन उन्न,ई प्रकल्प, लाल नाला प्रकल्प, वडगाव प्रकल्प,वर्धा कार नदी प्रकल्प, सुकळी लघुप्रकल्प (एकूण १४)

●›› सातारा जिल्हा : उरमोडी धरण,कण्हेर धरण, कास तलाव,कोयना धरण(शिवसागर), जांभळी जंगल तलाव,तापोळा तलाव, तारळी धरण, धोम धरण, बलकवडी धरण, बामणोली तलाव,मोती तलाव, मोरणा धरण, वेण्णा तलाव (एकूण १२)

●›› सिंधुदुर्ग जिल्हा : तिलारी धरण,देवधर धरण

●›› सोलापूर जिल्हा : आष्टी तलाव,उजनी धरण , एकरुख तलाव, कंबर तलाव,गिरणीतलाव,पाथरी तलाव, भीमा-सीना नद्यांना जोडणारा भूमिगत कालवा , बुद्धिहाळ तलाव,यशवंतसागर (उजनी) तलाव,संभाजी तलाव,सिद्धेश्वर तलाव, हिप्परगी तलाव,एकरुखे तलाव, होटगी तलाव (एकूण ११)
●›› हिंगोली जिल्हा : येलदरी धरण,सिद्धेश्वर धरण.
_____________________________________

महाराष्ट्र राज्य महिला आयोग

महाराष्ट्र राज्य महिला आयोग हे एक वैधानिक मंडळ आहे. या आयोगाची स्थापना १९९३ सालच्या महाराष्ट्र कायदा क्रमांक XV च्या अंतर्गत झाली आहे. आयोगाची काही प्रमुख उद्दिष्टे पुढीलप्रमाणे आहेत:

महिलांची समाजामधील स्थिती आणि प्रतिष्ठा सुधारणे.
महिलांची मानहानी करणाऱ्या प्रथांचा शोध घेणे आणि त्यावर योग्य प्रतिबंधात्मक उपाय सुचवणे.
महिलांवर परिणाम करणाऱ्या कायद्यांची प्रभावी अंमलबजावणी करणे.
महिलांची समाजामधील स्थिती आणि प्रतिष्ठा यामध्ये सुधारणा तसेच उन्नती करण्या संबंधित सर्व मुद्द्यावर शासनाला सल्ला देणे.
गरजू महिलांना समुपदेशन आणि नि:शुल्क कायदेशीर सल्ला देणे.
आयोग स्वतः तसेच स्वयंसेवी संस्थामार्फत महिलांसाठी कायदा साक्षरता कार्यशाळांचे आयोजन करतो. आयोग जन्मपूर्व लिंग निदान पद्धती (नियम आणि गैरवापर प्रतिबंध) कायदा १९९४ ची कठोर अंमलबजावणी आणि प्रसार माध्यमांतून  महिलांच्या प्रतिमेबद्दल असंवेदनशीलता निर्माण करणे,  अशा विशिष्ट मुद्द्याबद्दल विशेष दक्ष असतो.

आयोग महिलांशी संबंधित विविध मुद्द्यांवर संशोधनात्मक अध्ययन करतो. हा आयोग महिलांशी संबंधित समस्या अधोरेखित करण्यासाठी कार्यशाळा आयोजित करतो आणि सेवाभावी संस्थासोबत या समस्यांवर संवाद साधतो. आयोग आणि सेवाभावी संस्थामध्ये अधिक दृढ संबंध निर्माण होण्याकरिता आयोगाकडून “ठिणगी” हे त्रैमासिक बातमीपत्रक मराठी आणि इंग्रजी भाषांमध्ये प्रकाशित केले जाते.

औरंगाबाद प्रशासकीय विभागाबद्दल माहिती (प्रश्न-उत्तर)

·         औरंगाबाद विभागाचे प्रादेशिक नाव काय? - मराठवाडा. 

·         मराठवाडा विभागाचे मुख्यालय कोठे आहे? - औरंगाबाद. 

·         लातूर जिल्हा पूर्वी कोणत्या जिल्ह्यात होता? - उस्मानाबाद. 

·         जालना पूर्वी कोणत्या जिल्ह्यात होता? - औरंगाबाद. 

·         महाराष्ट्रातील कोणत्या विभागात जंगले सर्वात कमी आहेत? - मराठवाडा. 

·         गवताळा औटरामघाट अभयारण्य कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - औरंगाबाद-जळगाव. 

·         औरंगाबाद जिल्ह्यातील वनोद्यान कोणते? - अजिंठा. 

·         जायकवाडी उद्यान कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - औरंगाबाद. 

·         हिमायतबाग उद्यान कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - औरंगाबाद. 

·         विष्णुपुरी प्रकल्प कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - नांदेड. 

·         गोदावरी नदीवरील जायकवाडी प्रकल्प कोणत्या ठिकाणी आहे? - पैठण-औरंगाबाद. 

·         जायकवाडी जलाशयाचे नाव काय? - नाथसागर. 

·         जायकवाडी योजना स्टेज-1 कोणत्या जिल्हयासाठी आहे? - औरंगाबाद, अहमदनगर, बीड, परभणी, नांदेड. 

·         महाराष्ट्रातील जायकवाडी प्रकल्प कोणत्या उद्देशाने हाती घेण्यात आला? - कोरडवाहू जमीन ओलीताखाली आणणे. 

·         बोरांसाठी कोणते ठिकाण प्रसिद्ध आहे? - राहुरी व औरंगाबाद. 

·         महाराष्ट्रातील ज्वारीचे उत्पादन कोणत्या भागात जास्त होते? - मराठवाडा. 

·         महाराष्ट्रातील मराठवाडा भागातून इतर ठिकाणी लोक स्थलांतर होण्याचे कारण काय? - कोरडा दुष्काळ. 

·         जायकवाडी जलविद्युत केंद्र कोठे आहे? - पैठण, औरंगाबाद. 

·         गोदावरी नदीवरील जलविद्युत प्रकल्पास कोणत्या देशाचे साह्य लाभले आहे? - जपान. 

·         हिमरुशाली साठी प्रसिद्ध असलेले ठिकाण कोणते? - औरंगाबाद. 

·         गुजराती फेटे तयार केले जाणारे महाराष्ट्रातील ठिकाण कोणते? - पैठण. 

·         महाराष्ट्रातील औद्योगिकदुष्ट्या अविकसित भाग कोणता? - मराठवाडा. 

·         शिखांचे दहावे धर्मगुरु गुरुगोविंद सिंग यांची समाधी कोठे आहे? - नांदेड. 

·         दक्षिणेची काशी म्हणून ओळखले जाणारे शहर कोणते? - पैठण. 

·         पैठण हे कोणत्या संताची कर्मभूमी म्हणून ओळखली जाते व तेथे कोणत्या संताचा जन्म झाला होता? - संत एकनाथ. 

·         औंढा नागनाथ हे ज्योतिर्लिंग कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - हिंगोली. 

·         घृष्णेश्वर हे ज्योतिर्लिंग कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - औरंगाबाद. 

·         शिखांची दक्षिण काशी म्हणून ओळखले जाणारे ठिकाण कोणते? - नांदेड. 

·         परळी वैजनाथ हे ज्योतिर्लिंग कोणता जिल्ह्यात आहे? - बीड. 

·         खरोसा लेणी कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - लातूर. 

·         अंबेजोगाई कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - बीड. 

·         तेर कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - उस्मानाबाद. 

·         पितळखोरा बौद्ध लेणी कोणत्या आहे? - औरंगाबाद. 

·         धाराशिव ही जैन व हिंदू लेणी कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - उस्मानाबाद. 

·         वेरूळची बौद्ध लेणी कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - औरंगाबाद. 

·         अखंड शिल्पातले कैलास मंदिर कोठे आहे? - औरंगाबाद. 

·         वेरूळ अजिंठा कशासाठी प्रसिद्ध आहे? - शिल्पकला. 

·         महाराष्ट्रातील शैक्षणिकदृष्ट्या मागासलेला भाग कोणता? - मराठवाडा. 

·         मराठवाडा कृषी विद्यापीठाची स्थापना केव्हा झाली? - 1972. 

·         वॉटर अँड लँड मॅनेजमेंट इन्स्टि. (वाल्मी) कोठे आहे? - औरंगाबाद. 

·         श्री. शिवाजी महाराजाचे कुलदैवत भवानी मातेचे मंदिर कोठे आहे? - तुळजापूर (उस्मानाबाद). 

·         महानुभव पंथाचे महत्वाचे केंद्र कोठे आहे? - नांदेड. 

·         कवि मुकुंदराज यांची समाधी कोठे आहे? - अंबेजोगाई. 

·         मराठीतील सर्वात प्राचीन शिलालेख कोठे सापडला? - अक्षी. 

·         दौलताबाद जवळील देवगिरी किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - औरंगाबाद. 

·         प्रादेशिक वस्तु संग्रहालय कोठे आहे? - उस्मानाबाद.

·         महाराष्ट्रातील आर्थिक दृष्ट्या सर्वाधिक मागासलेला भाग कोणता? - मराठवाडा.

·         भारुडे लोकप्रिय करणारे संत कोण? - एकनाथ. 

·         शिखांच्या ग्रंथ साहित्यामध्ये कोणत्या संताचे वाण्ड्मय समाविष्ठ आहे? - नामदेव. 

·         प्रवारा नदी कोणत्या नदीची उपनदी आहे? - गोदावरी. 

·         बालाघाट डोंगर कोणत्या जिल्ह्यात आहे? - बीड. 

·         मराठवाड्यातील प्रमुख कापड निर्मिती केंद्र कोणते आहे? - औरंगाबाद. 

·         देवगिरीचा (दौलताबादचा) किल्ला कोणत्या डोंगरात आहे? - अजंठा रांगा. 

·         गोदावरी व भीमा नदीना वेगळे करणारी रांग कोणती? - हरिषचंद्र-बालाघाट. 

·         बालाघाट व अजंठा रांगांच्या दरम्यान कोणत्या नदीचे खोरे आहे? - गोदावरी. 

·         महाराष्ट्रात अत्यल्प खनिजे कोणता भागात मिळतात? - मराठवाडा. 
t

संयुक्त राष्ट्रसंघ पर्यावरण कार्यक्रम (UNEP) याची आंतरराष्ट्रीय मिथेन उत्सर्जन वेधशाळा (IMEO)

🔰संयुक्त राष्ट्रसंघ पर्यावरण कार्यक्रम (UNEP) याद्वारे युरोपिय संघाच्या पाठिंब्याने “आंतरराष्ट्रीय मिथेन उत्सर्जन वेधशाळा (IMEO)’चे उद्घाटन करण्यात आले आहे. ग्लासगो (ब्रिटन) येथे आयोजित करण्यात आलेल्या G20 शिखर परिषदेदरम्यान IMEOचे अनावरण करण्यात आले.

🔰मिथेन वायू वर्तमानात वैश्विक तापमानवाढीला कारणीभूत ठरणाऱ्या घटकांमध्ये किमान एक चतुर्थांश भागासाठी जबाबदार आहे. त्यामुळे वायुच्या उत्सर्जनावर लक्ष ठेवण्याच्या कार्यामध्ये IMEOची मदत होणार आहे.

🅾ठळक बाबी

🔰ही नवीन वेधशाळा हरितगृह वायू असलेल्या मिथेन वायूच्या पातळीवर लक्ष ठेवण्याचे कार्य करणार आहे. IMEO याला जगभरातील कंपन्या आणि सरकारांना धोरणात्मक शमनक्रियेवर लक्ष्य केंद्रित करण्यासाठी आणि विज्ञान-आधारित धोरण पर्यायांना समर्थन देण्यासाठी या माहितीचा वापर करण्यास अनुमती देईल.

🔰मानवी क्रियाकलापामुळे उत्सर्जित होणाऱ्या मिथेन वायुच्या पातळीविषयी स्पष्ट आणि अचूक माहिती पुरविण्यात IMEO अहवालाची मदत होणार आहे. IMEO सुरुवातीला जीवाश्म इंधनाच्या क्षेत्रातून होणाऱ्या मिथेन उत्सर्जनावर लक्ष केंद्रित करेल आणि कालांतराने कृषी आणि कचरा यासारख्या इतर प्रमुख उत्सर्जन क्षेत्रांपर्यन्त कार्यविस्तार करेल.

🔰ताज्या ‘UNEP-CCAC ग्लोबल मिथेन असेसमेंट’ अहवालानुसार, शून्य किंवा कमी निव्वळ-किंमत कपात ही मानवी क्रियाकलापामुळे उत्सर्जित होणाऱ्या मिथेनची पातळी जवळजवळ निम्मी करू शकते आणि सिद्ध उपाययोजना 2050 सालापर्यंत ग्रहाच्या सरासरी वैश्विक तापमानात अंदाजित वाढीपासून 0.28 अंश सेल्सिअसने कमी करू शकतात.

🅾संयुक्त राष्ट्रसंघ पर्यावरण कार्यक्रम (UNEP) विषयी

🔰हा संयुक्त राष्ट्रसंघाचा एक अंग असून ते प्रमुख जागतिक पर्यावरण प्राधिकरण आहे. ही संस्था जागतिक पर्यावरण संरक्षणासाठी जागतिक पातळीवर कार्य करते. संस्थेची 5 जून 1972 रोजी स्थापना झाली. संस्थेचे मुख्यालय नैरोबी (केनिया) येथे आहे.

जागतिक भूगोलातील विशेष ठिकाणे

💥💥एकदा नक्की वाचा💥💥
💥★जागतिक भूगोलातील विशेष ठिकाणे★💥
🌟🌟Part-I

💥 जगातील सर्वात मोठा महासागर - पॅसिफिक महासागर

💥 महासागरातील सर्वात जास्त खोल गर्ता - मारीयाना गर्ता (पॅसिफिक महासागर)

💥 सर्वात मोठे आखात - मेक्सिकोचे आखात (अमेरिका) 15,42,990 चौ.कि.मी.

💥 सर्वात मोठा उपसागर - हडसन बे (कॅनडा) - 12,32,320चौ.कि.मी.

💥सर्वात मोठा व्दिपकल्प - अरेबिया

💥सर्वात मोठा त्रिभुज प्रदेश - सुंदरबन (प.बंगाल)

💥सर्वात मोठे भूखंड - युरेशिया (युरोप+आशिया) 

💥 सर्वात लहान भूखंड - ऑस्ट्रेलिया - 76,87,120 चौ.कि.मी.

💥सर्वात मोठे बेट - ग्रीनलँड - 21 लाख 75 हजार चौ.कि.मी.

💥सर्वात मोठे व्दिपसमूह - इंडोनेशिया (13,000) बेटे

💥सर्वात उंच शिखर - माऊंट एव्हरेस्ट (8848 मी)

💥 सर्वात मोठी पर्वतरांग - हिमालय पर्वताची

💥सर्वात मोठे व उंचीवरील पठार - तिबेटचे पठार.

💥सर्वात मोठी नदी व खोरे - अॅमेझोन (द. अमेरिका)

💥  सर्वात लांब नदी - नाईल ( आफ्रिका) 6671कि.मी.

💥 सर्वात लांब हिमनदी - लॅम्बर्ट हिमनदी (अंटार्क्टिका) 402 कि.मी.

💥 सर्वात उंच धबधबा - एंजल धबधबा (व्हेनेझुयेला) 936.6 मी.

💥सर्वात मोठे खार्‍या पाण्याचे सरोवर - कॅस्पियन समुद्र (रशिया व इराण यांच्या दरम्यान) 3,93,900 चौ.कि.मी.

💥सर्वात गोड्या खार्‍या पाण्याचे सरोवर - सुपिरीयर सरोवर (अमेरिका 82,110 चौ. किमी)

💥 सर्वाधिक उंचीवरील सरोवर - टिटीकाका (द.अमेरिका - पेरु व बोलव्हीया यांच्या दरम्यान)

लॉर्ड मेयो


🍁  कार्यकाळ

👉 (१८६९-१८७२) :

🌸  सर जॉन लॉरेन्सच्या निवृत्तीनंतर व्हाइसरॉय १८६९ मध्ये मेयोची नियुक्ती झाली.

🍁  डिसेंबर १८७० मध्ये  रिचर्ड स्ट्रचीने वित्त विकेंद्रीकरणाची घोषणा केली. स्ट्रचीने तूट भरून काढण्यासाठी विकास कार्यात कपात, आयकरात वाढ, मीठ करात सुधारणा केल्या.

🌸  १८७० चा विकेंद्रीकरणाचा ठराव प्रांती स्वायत्ततेची सनद म्हणून ओळखला जातो. बजेटमध्ये उत्पन्न खर्चात समतोल मेयोने निर्माण केला. स्थानिक प्रश्नांच्या सोडवणुकीसाठी मेयोने १८७० मध्ये स्थानिक स्वतंत्र शासन समित्या स्थापल्या. संस्थानिकांच्या, सरदारांच्या शिक्षणासाठी पहिले कॉलेज अजमेर येथे काढले.

🍁   सर्वप्रथम भारतात जनगणना १८७२  मध्ये मेयोच्या काळात झाली. मेयोस आर्थिक सत्तेचे विकेंद्रीकरण करणारा व्हाइसरॉय म्हणतात.

🌸   जानेवारी, १८७२ मध्ये  अंदमान  येथे कैद्यांची पाहणी करत असताना एका पठाणाकडून मेयोची हत्या झाली.

🍁🍁🍁🍁☘☘🍁🍁🍁🍁☘☘

प्रमुख जमाती, त्यांची वस्ती, व्यवसाय व वैशिष्टे याबद्दल माहिती ‼️

♻️प्रमुख जमाती, त्यांची वस्ती, व्यवसाय व वैशिष्टे याबद्दल माहिती ‼️
♻️जमाती:-प्रदेश:-व्यवसाय:-वैशिष्ट्ये❗️

♻️लॅपलॅडर:-
▪️सूचीपर्णी अरण्याचा प्रदेश:-
▪️लाकूडतोडे व शिकार:-
▪️फासेपारधी

♻️एस्कीमो:-
▪️टंड्रा प्रदेश:-शिकार करणे:-
▪️कच्चे मांस खातात

♻️पिग्मी:-
▪️कांगो खोरे:-
▪️फळे, कंदमुळे गोळा करणे:-
▪️स्थलांतरित शेती

♻️रेड इंडियन:-
▪️उ.व.द.अमेरिका:-
▪️शिकार, मासेमारी:-
▪️फळे गोळा करणे

♻️झुलू:-
▪️सुदानी गवताळ प्रदेश:-
▪️शिकार करणे:-
▪️स्थलांतरित शेती

♻️बडाऊन(अरब):-
▪️सहारा वाळवंट:-
▪️ओअॅसिस शेती व व्यापार:-
▪️खगोलशास्त्रात प्रवीण आहे.

♻️ किरगीज:-
▪️आशियातील स्टेप/गवताळ प्रदेश:-
▪️पशूपालन:-
▪️युर्ट नावाच्या तंबूत राहतात/कुमीस नावाचे आवडते पेय

♻️ कोझक:-
▪️रशियातील गवताळ:-
▪️पशुपालन:-
▪️घोड्यावर बसण्यात पटाईत

♻️ गाऊची:-
▪️द.अमेरिकेतील/पंपासचा गवताळ प्रदेश:-
▪️पशुपालन:-
▪️मस्त व दांडग्या जनावरांना/वठणीवर आणण्यात वाकबगार

♻️ सॅमाइड:-
▪️सूचीपर्णी अरण्याचे प्रदेश:-
▪️फासेपारधी:
▪️लाकूडतोड व शेती करणे

♻️ ओस्टयाक:-
▪️सूचीपर्णी अरण्याचे प्रदेश:-
▪️फासेपारधी:-
▪️लाकूडतोड व शेती करणे

♻️ बुशमे:-
▪️नकलाहारी वाळवंट:-
▪️शिकार, फळे:-
▪️शिकार करण्यात पटाईत

♻️ ब्लॅक फेलोज:-
▪️ऑस्ट्रेलिया:-
▪️शिकार, फळे गोळा:-
▪️शिकारीचा माग काढण्यात पटाईत

♻️ मावरी:-
▪️न्यूझीलंड:-
▪️शेती व मासेमारी:-
▪️उत्तम योद्धे

कोकण किनारपट्टी

सह्याद्री पर्वत आणि अरबी समुद्र दरम्यानचे विभाग, चिंचोलाया आणि सुकल भागास “कोकण” असे म्हणतात .

🌿🌿कोकण निर्मिति: -🌿🌿

महाराष्ट्राच्या पश्चिमेस आणि अरबी समुद्रास लागून स्थळ सह्याद्रीच्या प्रसंगाचे प्रस्तर भंग आहे कोकण किनारपट्टी तयार आहे.

कोकळी क्षेत्र: -

कोकण किनारपट्टीची दक्षिण उत्तर लांबी किमी२० वर्ग उपलब्धि आहे.

 क्वेरेस दमणगंगा नदीपासुन दक्षिणेस तेरेखोल नदीचा प्रदेश कोकणे विस्तृत आहे

. पश्चिम घातांक कोक रुंदी सर्व साहित्य सारण कोकण कोनारपट्टीची सरासु रुंदी ते० ते किमी० वर्ग आहे.

 उत्तर भागा ही रुंदी ९ ० ९ एव एव एव एव एव एव.......... ४५ एव......... कोक रांधी उत्तर द्या दक्षता निमुळती जलप्रवेश. 

नदीच्या खोल्यांमध्ये रंडी १०० वर्ग उपलब्ध आहेत. हलके ही कोकणातल्या वस्तूंची नदी आहे.

कोक भौगोलिक क्षेत्रफळ ३०,३ ९ कि चौकीअमी नागरिक आहेत.

Latest post

यशाचा राजमार्ग प्रश्नसंच

 खालील विधाने विचारात घ्या? अ  पोर्तुगीजांनी भारतात पहिला छापखाना 1556 ला गोवा येथे स्थापित केला. ब  मुंबई ला पहिला छापखाना आणण्याचा प्रयत्न...